Vervolg assertiviteit, hoe het te ontwikkelen als communicatieve vaardigheid:

Tijdens een discussie moet je overeind zien te blijven in de zin van dat je zelf de voorzittershamer af en toe pakt, om ook aan het woord te mogen zijn; ook al slaat dat wat je vertelt inhoudelijk helemaal nergens op.

Vervolgens ga je bewust voor je belangen opkomen, je voorkeuren uitspreken: in een hotel wil je een kamer op een bepaalde verdieping, je wilt in een restaurant aan dat tafeltje zitten, je wilt vakantiedagen op die data. 

Daarna ga je nee zeggen tegen de dingen waar je geen zin in hebt, geen tijd voor hebt, die niet handig zijn enzovoort. Dit kan een flinke omschakeling zijn, als je daarvoor wel (te vaak) ja hebt gezegd, of niets hebt gezegd en daarmee hebt ingestemd. Dit kan in het begin zelfs eng zijn, zéker als je dat doet bij, tegen mensen waar je normaal gesproken wel aan toegaf. Die kunnen daarvan schrikken en zelfs boos worden, want dat zijn ze niet van je gewend! Of ze zijn überhaupt niet gewend dat mensen eens nee tegen ze zeggen. Daar kunnen ze heftig op reageren.

Het spectrum

Die heftige reactie is gewoon gedrag op het zogenaamde spectrum van assertiviteit: van links naar rechts is dit sub-assertiviteit, assertiviteit en agressie. De eerste soort spreekt voor zich: dan please je teveel, kom je niet voor je eigen belangen op, zeg je te vaak ja (of niks) en geef je mogelijk ook niet zo snel je mening of analyse in een gesprek of discussie.

Aan de andere kant zit agressie. Dit betekent niet dat je gaat meppen of schoppen om je woorden kracht bij te zetten. Het is de stemverheffing, de manipulatie om je zin te krijgen, dat een heel vervelend psychologisch spelletje kan zijn. Je komt dit gedrag ook wel tegen bij bepaalde verkopers, waar je niet zomaar vanaf komt, ook al heb je dat product helemaal niet nodig.

De middenweg

Assertiviteit is de middenweg tussen deze uitersten. Het is een zogenaamde vaardigheid die je moet en vooral kunt ontwikkelen. Het is niet een 0 of een 1, waar je wel of juist niet mee bent geboren. 

Als je niet werkt aan je assertiviteits-skills, loop je het risico dat je door opbouwende stress van het niet voor jezelf opkomen in één keer naar het andere uiterste gaat. Doordat de emmer overloopt ontplof je, waardoor de ander de volle laag krijgt. Het is dus de kunst om juist die rust te bewaren, duidelijk te spreken of te schrijven (typen) en zo assertiviteit als middel ziet om jezelf blijvend te versterken.